Armoede onder kinderen: noodzaak opvolging aanbevelingen SER

SER-advies roept nieuw kabinet op structurele oorzaken van armoede onder kinderen aan te pakken

Op 23 maart 2017 heeft de Sociaal Economische Raad (SER) het advies ‘Opgroeien zonder armoede’, over armoede onder kinderen in Nederland, gepresenteerd aan Jetta Klijnsma, demissionair staatssecretaris van Sociale Zaken en Werkgelegenheid. De SER doet in het advies de aanbeveling om, naast korte-termijn maatregelen, vooral ook in te zetten op het wegnemen van structurele oorzaken van armoede.

Volgens de SER is de aanpak van het kabinet van de afgelopen jaren - primair gericht op het compenseren van de gevolgen van armoede – niet geslaagd en zijn de oorzaken van armoede niet aangepakt. 

Kinderrechtenorganisaties Defence for Children en Save the Children onderschrijven de voorgestelde maatregelen en zijn benieuwd naar de opvolging in de praktijk door de Rijksoverheid en gemeenten.

Voorkomen is beter dan genezen
De SER concludeert in het advies dat het aantal kinderen in armoede in Nederland nog altijd te hoog is en nauwelijks daalt. De SER stelt dat gebruik van bestaande instrumenten, zoals kind regelingen, Kindpakketten en toeslagen, veel beter moet, zowel voor de kinderen in armoede met ouders die een uitkering ontvangen, als voor de kinderen met werkende ouders. Ook stelt de SER dat vanuit een kinderrechten perspectief voorkomen moet worden dat kinderen tussen wal en schip vallen als hun ouders geen aanspraak kunnen maken op sociale voorzieningen. 

Toegang tot sociale zekerheid voor kinderen
Nederland heeft als enige land ter wereld een voorbehoud gemaakt bij artikel 26 van het VN-Kinderrechtenverdrag, waarin het recht op sociale zekerheid is geregeld. In de praktijk kan dit voorbehoud leiden tot schrijnende situaties waarin kinderen te weinig eten hebben of hun woning uitgezet dreigen te worden. In dit kader geeft de SER aan dat het maken van een uitzondering op het Koppelings(wet)beginsel, zodat deze niet meer van toepassing is als er kinderen in het spel zijn, een mogelijke oplossing hiervoor is. Alhoewel Save the Children en Defence for Children deze aanbeveling onderschrijven, blijft het bij pleisters plakken, in plaats van het bestrijden van de daadwerkelijke oorzaken van armoede onder kinderen. De voorgestelde maatregel kan volgens beide organisaties in ieder geval nooit het belang van het opheffen van het voorbehoud op artikel 26 van het VN-Kinderrechtenverdrag vervangen. 

Kindpakket in alle gemeenten en luisteren naar de stem van jongeren
Save the Children en Defence for Children pleiten er al langere tijd voor dat de gemeente waarin een kind woont, niet bepalend mag zijn voor de hulp die geboden kan worden. Beide organisaties scharen zich dan ook achter de aanbeveling van SER om in alle gemeenten een goed herkenbaar Kindpakket in te voeren en hier minimumeisen aan te stellen. 

Ook verwelkomen Save the Children en Defence for Children de aanbeveling dat kinderen en jongeren betrokken moeten worden bij het opstellen van armoede- en schuldenbeleid. Kinderen zijn immers prima in staat om oplossingen aan te dragen voor problemen waarmee zij geconfronteerd worden. Middels het participatieproject Speaking Minds zetten beide organisaties zich hier al voor in, nu is het aan gemeenten om deze aanbeveling te implementeren. 

Opvolging
De kinderrechtenorganisaties hopen dat het nieuwe kabinet armoede onder kinderen structureel aanpakt en het belang van het kind daarbij vooropstelt. Beide organisaties zullen de opvolging van het SER-advies door het nieuwe kabinet nauwlettend volgen.