Nederland moet kinderen in voormalig IS-gebied terughalen

De rechter in Den Haag heeft besloten dat 56 Nederlandse kinderen moeten worden teruggehaald.


 

Save the Children juicht deze uitspraak toe. Volgens de rechter moet de Staat zich binnen 14 dagen na de uitspraak ‘actief inspannen’ om de kinderen van de naar Syrië afgereisde vrouwen terug te halen naar Nederland. De rechter verplicht de Staat tot een ‘inspanningsverplichting’, maar legt geen dwangsom op, zoals wel was geëist. Het beleid tot nu toe van het Kabinet om betrokkenen niet-actief terug te halen, moet - althans bij de kinderen - ten einde komen, aldus de rechter. Volgens de rechter kan de Nederlandse overheid bij de repatriëring gebruik maken van Amerikaanse hulp en de bereidheid van de Syrische Koerden om de kinderen, en eventueel hun moeders, uit de kampen te laten vertrekken.


Kinderen geen daders, maar slachtoffers
Save the Children roept de Nederlandse staat al langer op om, op basis van de verplichtingen in het internationaal recht, deze kinderen allereerst te behandelen als slachtoffers van de daden van hun ouders. De uitspraak onderstreept dat de Nederlandse Staat zich het schrijnende lot van deze kinderen moet aantrekken. “Deze kinderen kozen niet voor een leven in het kalifaat, maar hebben nu wel te maken met marteling, misbruik en gebrek aan voorzieningen,” aldus de rechter. Er is sprake van een “ernstige, acute noodsituatie”. Om die situatie het hoofd te bieden is repatriëring noodzakelijk. “Het kan niet op een andere manier”, aldus de Rechtbank.


Andere landen haalden al kinderen terug
Diverse Europese landen gingen ons voor. Kosovo haalde 74 kinderen terug, Frankrijk 17, Zweden 7, België 6, Noorwegen 5, Nederland 2 en Denemarken 1 kind. Save the Children roept de Nederlandse overheid al langer op méér te doen om deze kinderen te beschermen. De kinderen - met een link naar Nederland – zitten op dit moment vast in Syrië en moeten worden behandeld als slachtoffers. Net als miljoenen Syriërs staan deze kinderen dagelijks bloot aan conflict en bombardementen, met trauma en stress tot gevolg. Deze kinderen hebben gespecialiseerde hulp nodig om te kunnen herstellen van hun traumatische ervaringen en om terugkeer naar de samenleving mogelijk te maken.


Voorkomen dat ze onder de radar verdwijnen
Het is algemeen bekend dat de Nederlandse overheid reeds plannen klaar heeft liggen voor iedere ‘terugkeerder’ - inclusief alle kinderen, zowel aan de kant van de AIVD, als aan die van OM en Raad van de Kinderbescherming. Ondertussen is de situatie in Noordoost Syrië steeds chaotischer aan het worden, onder andere door de inval van Turkije. Het is essentieel snel te handelen nu de gezinnen zich nog in kampen bevinden. Hoe langer de Nederlandse overheid wacht met repatriëren, hoe groter de kans dat kinderen en hun families verdwijnen, waarmee alle controle over hun verblijfplaats verdwijnt.


Wij houden situatie in de gaten
Inmiddels is de Nederlandse overheid in hoger beroep gegaan tegen de uitspraak. In afwachting van de uitspraak blijft de inspanningsverplichting echter staan. Save the Children monitort de komende weken hoe het Kabinet invulling geeft aan de uitspraak van de rechter. Ook onderhouden wij nauw contact met de betrokken ambassades over het welzijn van de 56 Nederlandse kinderen in het gebied.

Zie hier de uitspraak van de rechter: https://uitspraken.rechtspraak.nl/inziendocument?id=ECLI:NL:RBDHA:2019:11909&showbutton=true&keyword=Syri%c3%ab.

Voor meer informatie over de situatie van kinderen in Noordoost Syrië zie ook: https://www.savethechildren.nl/waar-werken-we/syrie.