Stoppen op de Griekse Eilanden: zeven vragen en antwoorden

Waarom schort Save the Children haar activiteiten in de detentiecentra op de Griekse eilanden op?
Sinds de overeenkomst tussen de EU en Turkije maakt Save the Children zich grote zorgen over kinderen die met hun families zijn aangekomen op de Griekse eilanden. Alle asielzoekers en migranten worden, ongeacht hun status, in detentiecentra opgevangen tot hun zaak in behandeling is genomen. 

We vinden dat die plotselinge verandering van open opvangcentra in gesloten detentiecentra in strijd is met internationale afspraken. Daarom kunnen we deze maatregelen niet steunen. 
Kinderen en hun families moeten altijd worden ondergebracht in passende huisvesting. Er zijn ook onbegeleide kinderen in de centra; zij zijn extra kwetsbaar omdat ze specialistische ondersteuning en bescherming nodig hebben, die ze onder de huidige omstandigheden niet krijgen.

Waar stopt Save the Children precies mee? 
We hebben alle basishulp in de detentiecentra op de Griekse eilanden Lesbos, Chios, Samos, Kos en Leros voorlopig stopgezet. Dan gaat het onder meer om het busvervoer naar de centra op Lesbos en de distributie van voedsel en winteritems in het Moria kamp. Het uitdelen van voedsel  in Moria is overgenomen door het Griekse leger.
Samen met Oxfam blijven we voedsel uitdelen in het Kara Tepe kamp op Lesbos; dat is een open opvangplek waar mensen in en uit kunnen. Verder houden we in de gesloten centra tijdelijk enkele van onze activiteiten overeind voor de bescherming en voeding van kinderen, omdat we ons zorgen maken over hun situatie. We bezinnen ons wel op de vraag of we dat moeten voortzetten; willen garanties dat de meest kwetsbaren worden beschermd, zoals was beloofd.

Wat zijn houdt die extra bescherming in? 
Het gaat onder meer om Kindvriendelijke Ruimtes, plekken waar kinderen veilig kunnen spelen en leren en waar ze toegang hebben tot psychische ondersteuning. Verder hebben we Moeder en Kindplekken, voor  zwangere vrouwen en moeders die borstvoeding geven. De opvangplekken voor onbegeleide kinderen op Lesbos en Samos van onze partner PRAKSIS blijven we sowieso ondersteunen; die liggen buiten de gesloten centra.

Welke voorzieningen zijn er voor kinderen en gezinnen nu Save zich deels terug heeft getrokken?
De Griekse autoriteiten hebben enkele diensten overgenomen, zoals het vervoer naar de detentiecentra en voedseldistributie. We vrezen echter dat Griekenland momenteel  te weinig  capaciteit heeft om alle asielaanvragen goed te beoordelen, of om mensen op een goede manier te huisvesten tijdens de behandeling van hun zaak.

Leidt het besluit van Save the Children tot zwaardere omstandigheden voor vluchtelingen en migranten?
Dat houden we goed in de gaten. Wat nu gebeurt past wat ons betreft in elk geval niet binnen het internationaal recht dus willen we het niet steunen. De belangen van vluchtelingen en migranten worden het best gediend door ervoor te zorgen dat ze worden ondergebracht in open opvangcentra, en erop aan te dringen dat hun asielaanvragen goed en snel worden verwerkt.

Wat doet Save als de Griekse overheid de vluchtelingen niet voldoende eten en onderdak geeft? 
Dat zullen we niet laten gebeuren. De Grieken hebben toegezegd om die diensten te verlenen. We zijn in de detentiecentra  met onze beschermingsprogramma’s en blijven de situatie nauwlettend volgen.

Klopt het dat Save the Children de EU voor de rechter wil slepen? 
Het klopt dat we onderzoeken of juridische stappen mogelijk zijn tegen het beleid van de EU, omdat het volgens ons in strijd is met een aantal rechten die mensen hebben. Of dat kan leiden tot een rechtszaak, en tegen welke instantie, wordt nu onderzocht.