Overslaan en naar de inhoud gaan

Kinderen eerst, gerechtigheid nu: het oorlogsrecht moet beter werken voor kinderen

15 jun 2026 Nederland

Op 9 juni 2026 kwamen diplomaten, juristen, onderzoekers, hulpverleners en jongeren samen in het Vredespaleis in Den Haag voor het symposium 'Children First, Accountability Now'. De centrale vraag van de dag: hoe kunnen we bestaand internationaal recht gebruiken om kinderen écht te beschermen? 520 miljoen kinderen groeien op in een conflictgebied, maar de regels die hen in theorie zouden moeten beschermen, doen dat in de praktijk niet voldoende.

Onder de sprekers waren de Nederlandse minister-president (via video), de VN Hoge Commissaris voor de Mensenrechten, vertegenwoordigers van het Internationaal Strafhof, ambassadeurs, artsen en hulpverleners uit conflictgebieden en, niet in de laatste plaats, jongeren zelf. Een dag waarop beleid, bewijs, juridisch onderzoek en actie samenkwamen met één doel: meer verantwoording voor misdaden tegen kinderen en betere bescherming in het internationaal recht.

Vredespaleis symposium

Oorlog raakt kinderen anders en harder

Een kind is geen kleine volwassene. Dezelfde explosie, dezelfde honger, dezelfde angst veroorzaakt bij kinderen diepere en langduriger schade, simpelweg omdat hun lichaam en brein nog volop in ontwikkeling zijn. Toch behandelt het oorlogsrecht kinderen en volwassenen in de praktijk vaak gelijk.

De oplossing is een kindgerichte lezing van het recht waarin de lagere schadedrempel van kinderen het uitgangspunt is, en niet de uitzondering.

Volgens Save the Children ligt het probleem niet bij het ontbreken van goede wetten. Het internationaal humanitair recht en het Kinderrechtenverdrag bieden kinderen al bijzondere bescherming. Het knelpunt zit in de interpretatie en toepassing: in militaire besluitvorming en juridische afwegingen worden de specifieke kwetsbaarheden van kinderen nog te vaak over het hoofd gezien. De oplossing is een kindgerichte lezing van het recht waarin de lagere schadedrempel van kinderen het uitgangspunt is, en niet de uitzondering.

Groepsfoto voor het Vredespaleis door Julia de Keijzer

Uit Gaza, Soedan en Oekraïne klonken indringende ooggetuigenverslagen. Een arts beschreef ziekenhuizen onder vuur, een humanitair directeur sprak over seksueel geweld en er werd een verhaal gedeeld over ontvoering van kinderen.

Stemmen die je niet snel vergeet

Het symposium bracht de werkelijkheid van kinderen in oorlog dichtbij. Jongerenambassadeur Sheila vertelde over Manal, anderhalf jaar oud, die een niet-ontplofte granaat aanzag voor speelgoed en daardoor zwaargewond raakte. Voor Sheila was het verhaal een oproep: geen enkel kind zou mogen opgroeien in zulke omstandigheden. Dat kinderrechten de norm moeten worden is voor haar niet iets optioneels. Internationale organisaties en vertegenwoordigers van staten deelden welke tegenslagen zij ervaren in hun werk om kinderen te beschermen zoals het recht hun voorschrijft.

Uit Gaza, Soedan en Oekraïne klonken indringende ooggetuigenverslagen. Een arts die in de zomer van 2025 in het Al-Shifa-ziekenhuis werkte, beschreef ziekenhuizen onder vuur. Een humanitair directeur uit Soedan sprak over seksueel geweld en de rekrutering en inzet van kinderen. En vanuit Oekraïne kwam het verhaal van gedwongen verplaatsing en ontvoering van kinderen — en van de zoektocht naar gerechtigheid via een speciaal tribunaal. Stuk voor stuk verhalen die lieten zien waarom dit gesprek niet kan wachten.

Beeld Meisje Justitia voor het Vredespaleis

Het beeld herinnert ons eraan dat kinderen geen bijzaak zijn in oorlog, maar juist degenen die het hardst worden geraakt en het langst met de gevolgen leven.

'Meisje Justitia' komt op voor betere bescherming van kinderen

Tijdens het symposium onthulde Save the Children het beeld Meisje Justitia voor het Vredespaleis: ‘Meisje Justitia’. Samen met de burgemeester van Den Haag, Save the Children jongerenambassadeur Roha (zelf gevlucht uit Syrië) en kinderen van dansschool Lucia Marthas werd het beeld onthuld als symbool de boodschap: maak kinderen de norm in de toepassing van het internationaal humanitair recht.

Het beeld herinnert ons eraan dat kinderen geen bijzaak zijn in oorlog, maar juist degenen die het hardst worden geraakt en het langst met de gevolgen leven. Hun rechten, behoeften en kwetsbaarheden horen in het hart van elke beslissing die burgers in conflict moet beschermen.

Een nieuw thuis voor gerechtigheid: de Hague Accountability Hub

Den Haag is niet toevallig de plek. De stad van vrede en recht huisvest de internationale mechanismen die mede bepalen hoe kinderen in conflict worden beschermd. Daarom lanceerde Save the Children Nederland tijdens het symposium de Hague Accountability Hub — onderdeel van Save the Children's wereldwijde netwerk met hubs in onder meer New York, Genève, Brussel en Addis Abeba.

Save the Children roept staten op, te beginnen bij de Nederlandse regering, om internationaal recht kindgevoelig te interpreteren.

De ambitie is helder: kinderrechten de norm maken in het internationaal recht. Dat betekent samenwerken met juristen, hoven en staten, en andere mechanismen die daders ter verantwoording roepen. Save the Children roept staten op, te beginnen bij de Nederlandse regering, om internationaal recht kindgevoelig te interpreteren. In de komende maanden verschijnt bovendien onderzoek naar ‘kinddrempels’ in het gerenommeerde tijdschrift van het Rode Kruis (ICRC), en volgt samen met PAX onderzoek naar wapens, kunstmatige intelligentie en de gevolgen daarvan voor kinderen.


Fotografie door Julia de Keijzer en Sacha Celine Verheij

Gerelateerde berichten