Mind our Rights Now: waarborg mentale gezondheid en welzijn kinderen

Wereldwijd zijn kinderen getroffen door de COVID-19-pandemie. Voor sommigen is dit van korte duur, voor anderen zijn de gevolgen nog steeds voelbaar.

In deze roerige tijden zijn de mentale gezondheid en het psychosociale welzijn van kinderen onlosmakelijk verbonden met hun recht om gewoon kind te kunnen zijn.

We hebben allemaal ervaren hoe het is om opgesloten te zitten en geen vrienden, familie en collega’s te zien. Er waren geen vertrouwde routines meer die ons houvast boden om met onzekerheid en tegenslagen om te gaan en vol te houden als het moeilijk werd.

Hoe is de situatie voor kinderen?
Voor miljoenen kinderen wereldwijd zijn geweld, ontheemding, verlies en verdriet al lang voor de pandemie een dagelijkse realiteit. In één van onze Save the Children programma’s in Zuid-Soedan vertelde een jongen: "Ik kan ’s ochtends maar niet uit bed komen, ik blijf huilen als we weer een nacht zonder eten moeten doorbrengen".  Voor velen betekende corona een crisis bovenop een crisis. Eind vorig jaar meldde de meerderheid van de organisaties die in humanitaire crisissituaties werken dat de getroffen bevolkingsgroepen ernstige of extreme psychische stress ondervonden. 

Waarom is actie ter bescherming van de mentale gezondheid en het welzijn van kinderen belangrijk?
Kinderen hebben een natuurlijk vermogen om met leed om te gaan, afhankelijk van hun leeftijd, ontwikkelingsstadium, eventuele beperking en toegang tot basisbehoeften.
Voor kinderen en  jongeren is het echter van cruciaal belang dat zij sociaal-emotionele zorg van een ouderfiguur krijgen. Dit heeft positieve effecten op hun ontwikkeling, het leervermogen, het welzijn en de mentale gezondheid.

Wereldwijd worstelt 10-20% van de kinderen met een psychische aandoening.
Rasha, een 19-jarige Syrische vrouw die in Nederland woont, vertelt ons: " Om heel eerlijk te zijn, zat ik op een punt dat ik niet verder wilde; ik vond alles nutteloos” Dankzij psychische hulp kon zij een start maken met het verwerken van haar ervaringen. “Daarna pas kon ik verbinding maken met Nederland en hier relaties en vriendschappen opbouwen. En kreeg ik mijn eerste beste vriendin! We zijn nog steeds bevriend.

Kinderen en jongeren met mentale problemen worden niet alleen geconfronteerd met uitdagingen in hun algemene ontwikkeling, maar ook met stigmatisering, isolatie en discriminatie. Dit zijn belangrijke belemmeringen voor de toegang tot de zorg en diensten die zij nodig hebben, waaronder algemene gezondheidszorg en onderwijs.

Wat moet er gebeuren?
Op 5 en 6 oktober vindt in Frankrijk de derde Ministeriële top over Mentale Gezondheid plaats. Save the Children werkt samen met jongeren en partnerorganisaties om ervoor te zorgen dat regeringen actie ondernemen om het recht van kinderen en jongeren op mentale gezondheid en welzijn te ondersteunen.
Regeringen moeten echt luisteren naar degenen die het meest worden getroffen en die uit eigen ervaring kunnen vertellen wat er moet veranderen.

Zo vertelt een 23-jarige jonge vrouw uit Mali ons: "We moeten allemaal zelf actie ondernemen en overheden moeten er een prioriteit van maken om het belang van mentale gezondheid te vergroten. Mentale gezondheid en psychosociale ondersteuning moet opgenomen worden in de nationale begrotingen en actieplannen voor de gemeenschap."

Kinderen en jongeren hebben het recht op een gezond leven. Daarom roept Save the Children het algemeen publiek, regeringen en organisaties op om het Copenhagen 2020 Action Plan te onderschrijven. Dit plan maakt duidelijk wat er nodig is om te zorgen voor mentale gezondheid en psychosociaal welzijn voor kinderen en hun families.

Tijdens de ministeriële top over mentale gezondheid roepen wij beleidsmakers op om zich in te zetten voor:

  • Integratie van mentale gezondheid in de gezondheidssystemen en de respons tijdens en na de COVID-19 pandemie. Mentale gezondheid moet opgenomen worden in het nationale en internationale volksgezondheidsbeleid en het budget voor mentale gezondheid drastisch verhoogd worden.
  • Erkenning van de mentale gezondheid en het welzijn van kinderen als een recht, door zich te verbinden tot het VN-verdrag handicap. Stigmatisering en schendingen van de mensenrechten van kinderen met mentale gezondheidsproblemen en psychosociale handicaps moeten aangepakt worden.

In actie komen voor de mentale gezondheid voor kinderen en jongeren kan niet langer wachten. Wij roepen u op om onze boodschap te delen met beleidsmakers en de mensen om u heen. Hoe meer mensen hun stem laten horen, hoe meer we kunnen doen voor kinderen wereldwijd.

Voor meer informatie, zie: Save the Children-beleidsverklaring over MHPSS (Mental Health and Psycosocial Support) voor kinderen, jongeren en hun gezinnen